Kersttradities van Ierland

In deze tijd van het jaar worden tradities extra gekoesterd. Vaak in delen van het land waar het verleden nog niet zo lang geleden lijkt. Auteur Felicity Hayes-McCoy herinnert zich kerstgebruiken uit haar deel van West-Kerry.

A candle in the window in Dingle, County Kerry
A candle in the window in Dingle, County Kerry

In het verleden in Ierland was de deur op kerstavond niet op slot en het haardvuur dat normaal gesproken bedekt werd met as als men naar bed ging, bleef de hele nacht branden. Iedere avond tijdens de kerstperiode brandden er kaarsen op de vensterbank, soms verstevigd door zeezand in potjes omwikkeld met gekleurd papier, soms gewoon neergezet in een uitgeholde raap.

The Christmas candle in the window on Christmas Eve
The Christmas candle in the window on Christmas Eve

In veel huishoudens van nu zijn die oude glazen of stenen potjes, waar ooit jam of marmelade in zat, goed bewaard gebleven. Hier in West-Kerry worden ze met Kerstmis tevoorschijn gehaald om opnieuw gedecoreerd te worden, of alleen opgepoetst, en voorzichtig op de vensterbank geplaatst. En dozen met lange, rode kaarsen, groot genoeg om iedere avond van de kerstperiode te branden, zijn hier in december nog steeds te koop, net als dozen met gezouten vis, 'ling' genoemd (leng in het Nederlands), die volgens de traditie op kerstavond wordt gegeten.

De open deuren, het haardvuur en de kaarsen op de vensterbank maken deel uit van de Ierse, traditionele kerstrituelen. Ze bieden Jozef en Maria symbolische warmte en onderdak op hun weg naar Bethlehem, waar volgens het kerstverhaal Jezus werd geboren in een stal omdat er in de herberg geen plaats was.

Denk je dat een vriend dit artikel interessant vindt? Klik op om te bewaren en delen.

Tegenwoordig zijn de kaarsen voor de Ierse ramen vaak elektrisch, maar als je op kerstavond de berg oversteekt naar Dingle kun je aan de lichtpuntjes, als groepjes sterren bij elkaar, precies zien waar de dorpen liggen. Eeuwenlang waren de kerstlichtjes hier meer dan symbolisch. Flakkerend in de duisternis boden ze onderdak aan iedere zwerver die op kerstavond over de Ierse wegen liep.

Het was een overblijfsel van het oude, voorchristelijk geloof, overal in Europa, dat een vreemdeling op je drempel op zoek naar onderdak een god in vermomming zou kunnen zijn.

Keltische nalatenschap

Waar je ook kijkt tijdens de kerstperiode in West-Kerry, je zult zien dat de Keltische nalatenschap nog steeds aanwezig is in rituelen die ooit energie en vertrouwen brachten in de donkerste maanden van het heidens jaar.

Neem The Wran's Day op 26 december, de dag dat een van de grootste kerstevenementen plaatsvindt in Ierland in de plaats Dingle. De naam is een verbastering van het Engelse woord "wren" (winterkoning), en in de Ierse taal is dat Lá an Dreoileán. Er is veel onderzoek gedaan naar The Wran's Day en er zijn suggesties dat dreoileán, het woord voor het Engelse wren (winterkoning), van draoián komt, "vogel van de druïde". Het feest is in ieder geval al zo oud als de oeroude bijeenkomsten waar vermomde dansers tussen kampvuren, muziek en lichten dansten om hongersnood en duisternis in de midwinter af te weren.

Eeuwenoude bijeenkomsten

In het verleden verkleedden groepen jongens zich hier in lompen of oude, binnenstebuiten gekeerde jassen. Ieder groepje werd een "wran" genoemd. Met roet of een masker op hun gezicht gingen ze langs de deuren, maakten muziek en vroegen om penny's. Tegenwoordig gaan de meeste mensen naar Dingle om mee te doen aan de rivaliserende optochten die dansend en muziek makend door de straten trekken. De opbrengsten zijn nu vooral voor het goede doel, en wrans nemen het tegen elkaar op om te kijken wie het meeste geld weet op te halen voor plaatselijke doelen.

Een levende link met het verleden

De festiviteiten beginnen bij zonsopgang en gaan door tot laat in de avond als groepen gemaskerde muzikanten in de pubs en op straat dansen en spelen, de winterkou en duisternis trotserend. Iedereen is van harte welkom om deel te nemen aan het feest. Net als de open deuren en brandende kaarsen is de traditie van de Wran net zo goed op vreemdelingen als vrienden gericht. Het is geworteld in het principe van gastvrijheid en samen delen en meer dan een geweldig en geanimeerd kerstfeest. Het is een levende link met het oeroude Keltische erfgoed van West-Kerry.

Felicity Hayes-McCoy schreef The House on an Irish Hillside, een mémoire over haar persoonlijke relatie met het Dingle Peninsula. Zoek haar op op Facebook.

Sla deze pagina op in een scrapbook:

Toevoegen

Sla deze pagina op in je scrapbook:

Toevoegen Toevoegen

Je hebt scrapbooks gecreëerd. Klik hieronder om al je opgeslagen pagina's te zien.

Zie scrapbooks

Een nieuw scrapbook creëren:


Annuleren Creëren

Deze pagina is in je scrapbook opgeslagen

Bekijken

Hmm, dat e-mailadres is ons onbekend. Graag controleren en opnieuw proberen.
Geen resultaten voldeden aan je zoekcriteria

Zoek je een vlucht of overtocht?

Per vliegtuig of boot, vind hier de beste route

Vluchten zoeken
Veerboten zoeken