Landschappen in Ierland gaan vaak niet in je koude klederen zitten, maar voor sommige schrijvers, dichters en dramaturgen kunnen ze zelfs nog meer doen. Ze zijn de inspiratie zelve ...
Opdat een landschap kunstenaars tot scheppen kan bewegen, moet het een speciaal randje hebben. Het moet transformerend zijn. “Het Ierse landschap is niet steeds rechttoe, rechtaan,” verklaarde Etain O’Carroll, auteur van Lonely Planet, aan de Amerikaanse tv-zender CNN. “Zijn vele lagen van stenen muren en heggen, en zijn voortdurend veranderend licht, betekent dat het zich langzaamaan ontvouwt, naarmate u voorbij wandelt, fietst of rijdt.”
Etain zou wel eens aan Connemara kunnen hebben gedacht toen ze dit zei. Eindeloze groene of gouden heuvels, boterzachte venen en her en der verspreide, glazige meertjes – dit is een plaats van ‘splendid isolation’. Dit alles en nog meer is vastgelegd in het werk van schrijver en cartograaf Tim Robinson, die immense delen van zijn kindheid te midden van Connemara doorbracht.
Uit deze herinneringen en latere bezoeken schiep Robinson een boek waarvan de vermaarde Ierse auteur Joseph O’ Connor meent dat het “…de ledigheid van de streek begrijpt, de rust die zowel toerist als romancier heeft aangetrokken.”
-
The Mourne Mountains, County Down
Maar op het vlak van inspirerende landschappen is Connemara pas het begin. Verder langs de ongetemde Ierse westkust zit Ben Bulben – een contemplatieve knoest aan de kust van Sligo. Zoals een commentator op de Facebook-pagina van Discover Ireland opmerkte: “Een foto doet geen recht aan deze geprononceerde rots. U moet ze zelf aanschouwen om echt geïnspireerd te worden.”
Omzoomd door felle roze lupines zit ze prominent over Sligo Bay geposteerd en is een van de indrukwekkendste natuurgezichten van het eiland. De Ierse dichter en dramaturg WB Yeats voelde haar aanwezigheid in zeer sterke mate, zodanig dat ze hem ertoe bewoog het gedicht Under Ben Bulben te schrijven. Zoals Stella G Mew van de Sligo Yeats Society ons mededeelt: “Voor Yeats vertegenwoordigde de Tafelberg van Sligo iets sterks, constants, eeuwigs,” legt Stella G Mew van de Sligo Yeats Society uit. En zijn verhouding met Ben Bulben houdt tot op heden stand – hij werd in haar schaduw begraven, op het kerkhof van het dorp Drumcliff.
Het lijkt erop dat de bergen van Ierlands meer inspireren dan de meeste anderen, en dat gevoel voor fantasie in een schrijver opwekken. Het Mourne-gebergte van County Down, dat uit het landschap oprijst en naar de Ierse Zee ijlt, vormt een dergelijke plaats. De Mourne Wall,een magnum opus van droge steen, doorsnijdt hun middel, terwijl de toppen van Slieve Donnard en Slieve Binnian door vroege sneeuwval worden bestoven. Auteur CS Lewis van The Lion, The Witch and The Wardrobe, geboren in het nabije Belfast, beeldde zich Narnia in als een jongen toen de Mournes zijn speelterrein waren.
In zijn latere leven bood hij een aanwijzing van hoe die kindertijd en bergen hem hadden gevormd en geïnspireerd: “Ik heb landschappen [in het Mourne-gebergte] gezien, die mij onder een bepaalde lichtinval het gevoel gaven dat op elk moment een reus zijn hoofd over de volgende heuvelrand kon steken.”
Door deze capaciteit om de verbeelding aan te zwengelen is het Ierse landschap de thuis van zovele teruggetrokken schrijvers geworden, plaatsen waar de omgeving een krachtige behandeling voor writer’s block wordt.
Sue Booth-Forbes van het Anam Cara Writers Retreat op het Beara-schiereiland van West-Cork heeft een idee wat het landschap van het eiland van andere onderscheidt: “Ongeacht waar je bent in Ierland, het landschap speelt een centrale rol in het leven alhier. Ik heb ondervonden dat vele schrijvers uit het buitenland zijn belang onmiddellijk erkennen en geïnspireerd worden om tegemoet te komen aan het tastbare plaatsgevoel dat het landschap te bieden heeft, ongeacht wat ze aan het schrijven zijn ...”
Een plaatsgevoel. En misschien een bestseller? Wat jij?
Lees meer
Sluiten